A1 · Ünite 11: Şimdi ne yapıyorsun? (What are you doing?)

Şimdiki zaman (Present Continuous) · -ing yazımı

Metin: A video call on Saturday

Cumartesi öğleden sonra. Can İstanbul'da, ablası Elif ise Dublin'de üniversitede okuyor ve ev arkadaşı Lucy ile birlikte yaşıyor. Can ablasını görüntülü arıyor. Metinde [[am / is / are + -ing]] biçimlerine dikkat edin.

Can: Hi, Elif! How are you? What are you doing?
Selam, Elif! Nasılsın? Ne yapıyorsun?

Elif: Hi, Can! I'm fine. I'm cooking dinner.
Selam, Can! İyiyim. Akşam yemeği pişiriyorum.

Can: Really? What are you making?
Gerçekten mi? Ne yapıyorsun?

Elif: I'm making menemen. Lucy loves it!
Menemen yapıyorum. Lucy ona bayılıyor!

Can: Is Lucy helping you?
Lucy sana yardım ediyor mu?

Elif: No, she isn't. She's sitting on the sofa. She's watching a film.
Hayır, etmiyor. Kanepede oturuyor. Film izliyor.

Lucy: That's not true! I'm cutting the tomatoes. Hi, Can!
Bu doğru değil! Domatesleri doğruyorum. Selam, Can!

Can: Hi, Lucy! Is it raining in Dublin today?
Selam, Lucy! Bugün Dublin'de yağmur yağıyor mu?

Lucy: Yes, it is. It rains a lot here. And in Istanbul?
Evet, yağıyor. Burada çok yağmur yağar. Ya İstanbul'da?

Can: The sun is shining. I'm sitting in the garden.
Güneş parlıyor. Bahçede oturuyorum.

Elif: Are you studying for your exam?
Sınavına çalışıyor musun?

Can: Yes, I am. Well... I'm not studying right now. I'm talking to you!
Evet, çalışıyorum. Yani... şu anda çalışmıyorum. Seninle konuşuyorum!

Elif: OK, go and study! Mom and Dad are waiting for good news.
Tamam, git ders çalış! Annemle babam iyi haber bekliyor.

Can: OK, OK. Bye, Elif! Bye, Lucy!
Tamam, tamam. Hoşça kal, Elif! Hoşça kal, Lucy!

Dilbilgisi

Şimdiki zaman: am / is / are + fiil-ing

Türkçede şu anda olan bir şeyi -(i)yor ekiyle söyleriz: “Yemek pişiriyorum.” İngilizcede bu iş için iki parça gerekir: Ünite 1'de öğrendiğimiz am / is / are + fiilin -ing almış biçimi. Bu zamana Present Continuous (şimdiki zaman) denir.

İngilizce	Kısaltma	Okunuş	Türkçe
I am cooking	I'm cooking	aym KU-king	pişiriyorum
you are cooking	you're cooking	yor KU-king	pişiriyorsun
he / she / it is cooking	he's / she's / it's cooking	hiz / şiz / its KU-king	pişiriyor
we are cooking	we're cooking	wir KU-king	pişiriyoruz
they are cooking	they're cooking	der KU-king	pişiriyorlar

I'm cooking dinner. — Akşam yemeği pişiriyorum.
Lucy is watching a film. — Lucy film izliyor.
It's raining. — Yağmur yağıyor.
Mom and Dad are waiting. — Annemle babam bekliyor.

💡 İki parçayı birlikte düşünün: am / is / are kişiyi ve zamanı gösterir, -ing ise “-iyor” anlamını taşır. Biri eksik olursa cümle bozulur.

⚠️ Türklerin tipik hatası 1: am / is / areı atlamak. I cooking. ✗ She watching TV. ✗ → I'm cooking. ✓ She's watching TV. ✓ Türkçede “-iyor” tek ek olduğu için İngilizcede de tek parça yeter sanılır; ama ikisi de gerekir.

⚠️ Türklerin tipik hatası 2: -ingi unutmak. I am cook. ✗ He is play football. ✗ → I'm cooking. ✓ He's playing football. ✓

-ing yazımı

Çoğu fiile -ing doğrudan eklenir. Ama üç durumda yazım değişir. Bu kuralları bilmek, özellikle yazılı sınavlarda çok işe yarar.

Kural	Örnek	-ing biçimi	Türkçe
Çoğu fiil: + ing	cook, read, play, study	cooking, reading, playing, studying	pişirmek, okumak, oynamak, çalışmak
Sessiz -e düşer	make, write, come, dance	making, writing, coming, dancing	yapmak, yazmak, gelmek, dans etmek
Kısa fiil: ünlü + ünsüz → ünsüz ikilenir	sit, run, swim, cut, get	sitting, running, swimming, cutting, getting	oturmak, koşmak, yüzmek, kesmek, almak
-ie → -ying	lie, die	lying, dying	uzanmak/yalan söylemek, ölmek

She's writing an email. — Bir e-posta yazıyor.
They're swimming in the sea. — Denizde yüzüyorlar.
I'm making tea. — Çay demliyorum.

💡 Sonu -y olan fiiller değişmez: play → playing, study → studying. Sonu w, x, y olan fiillerde de ikileme yapılmaz: snow → snowing, fix → fixing. -ee ile bitenlerde e düşmez: see → seeing.

⚠️ Türklerin tipik hatası: yazımı kulağa göre yapmak. makeing ✗ writting ✗ swiming ✗ runing ✗ studing ✗ → making ✓ writing ✓ swimming ✓ running ✓ studying ✓ (writeda t ikilenmez çünkü kelime “ünlü + ünsüz” ile değil, sessiz e ile biter.)

Olumsuz cümle: I'm not working

Türkçede olumsuzluk fiilin içine girer: “çalışmıyorum”. İngilizcede not, yine am / is / areden hemen sonra gelir; -ingli fiile dokunulmaz. Kısaltmalar Ünite 1'dekiyle aynıdır.

İngilizce	Kısaltma	Türkçe
I am not studying	I'm not studying	çalışmıyorum
you are not studying	you aren't / you're not studying	çalışmıyorsun
she is not studying	she isn't / she's not studying	çalışmıyor
we are not studying	we aren't / we're not studying	çalışmıyoruz
they are not studying	they aren't / they're not studying	çalışmıyorlar

I'm not studying right now. — Şu anda ders çalışmıyorum.
Lucy isn't helping Elif. — Lucy Elif'e yardım etmiyor.
It isn't raining in Istanbul. — İstanbul'da yağmur yağmıyor.

💡 Konuşmada en doğal biçimler: I'm not, she isn't ya da she's not, they aren't ya da they're not. İkisi de doğrudur.

⚠️ Türklerin tipik hatası: Ünite 8'deki don'tu buraya taşımak. I don't studying. ✗ She doesn't watching TV. ✗ → I'm not studying. ✓ She isn't watching TV. ✓ Kural: -ing varsa yardımcı fiil am / is / aredir, do / does değil.

Soru ve kısa cevap: Are you studying? — Yes, I am.

Soru yaparken Ünite 1'deki kural geçerli: am / is / are öznenin önüne geçer, -ingli fiil yerinde kalır. Soru kelimesi varsa (what, where, who) en başa gelir.

Soru	Kısa cevap	Türkçe
Are you studying?	Yes, I am. / No, I'm not.	Ders çalışıyor musun?
Is Lucy helping you?	Yes, she is. / No, she isn't.	Lucy sana yardım ediyor mu?
Is it raining?	Yes, it is. / No, it isn't.	Yağmur yağıyor mu?
What are you doing?	I'm cooking.	Ne yapıyorsun?
Where are you going?	I'm going to school.	Nereye gidiyorsun?
Who are you talking to?	I'm talking to Elif.	Kiminle konuşuyorsun?

What are you making? — Menemen. — Ne yapıyorsun? — Menemen.
Is the sun shining? — Yes, it is. — Güneş parlıyor mu? — Evet, parlıyor.
Why are you laughing? — Neden gülüyorsun?

💡 What are you doing? en sık kullanılan sorudur; telefonda ve mesajlarda çok duyulur. Cevapta yine aynı zaman kullanılır: I'm reading. I'm watching TV.

⚠️ Türklerin tipik hatası 1: soru sırasını bozmak. What you are doing? ✗ Where she is going? ✗ → What are you doing? ✓ Where is she going? ✓ Sıra: soru kelimesi + am / is / are + özne + fiil-ing.

⚠️ Türklerin tipik hatası 2: soruda -ingi atlamak ya da kısa cevapta fiili tekrarlamak. Are you study? ✗ → Are you studying? ✓ Yes, I am studying. yanlış değildir ama kısa cevap Yes, I am. ✓ yeterlidir; Yes, I'm. ✗ ise hiç olmaz.

Her gün mü, şu anda mı? Geniş zaman ve şimdiki zaman

Türkçede de iki ayrı zaman var: “Lucy her gün film izler” (alışkanlık) ve “Lucy şu anda film izliyor” (şu an). İngilizcede de aynı ayrım vardır: alışkanlık ve genel doğrular için Present Simple (Ünite 7–8), şu anda süren eylem için Present Continuous.

Present Simple	Present Continuous	Türkçe
It rains a lot in Dublin.	It's raining now.	Dublin'de çok yağmur yağar. / Şu an yağıyor.
I study every day.	I'm studying right now.	Her gün ders çalışırım. / Şu anda çalışıyorum.
She works in a bank.	She's working at the moment.	Bankada çalışır. / Şu anda çalışıyor.
every day, usually, often, on Saturdays	now, right now, at the moment, today	zaman sözleri

Elif usually cooks on Saturdays. Today she's making menemen. — Elif genelde cumartesileri yemek yapar. Bugün menemen yapıyor.
I don't usually watch TV, but I'm watching a film now. — Genelde televizyon izlemem ama şu an bir film izliyorum.

💡 Kolay bir test: cümleye “şu anda” (now) ekleyebiliyorsanız şimdiki zaman, “her gün” (every day) ekleyebiliyorsanız geniş zaman. Türkçe konuşmada “Her gün spor yapıyorum” deriz ama İngilizcede alışkanlık için mutlaka I do sport every day. denir.

⚠️ Türklerin tipik hatası: Türkçedeki “-iyor”u her yerde şimdiki zamana çevirmek. “İstanbul'da yaşıyorum” → I'm living in Istanbul. (geçici bir durum gibi duyulur) yerine kalıcı durumda I live in Istanbul. ✓ “Her sabah kahve içiyorum” → I'm drinking coffee every morning. ✗ → I drink coffee every morning. ✓

-ing almayan fiiller: like, want, know…

Bazı fiiller bir eylemi değil, bir durumu anlatır: sevmek, istemek, bilmek, anlamak, ihtiyaç duymak. Bu fiiller “şu anda” anlamında bile genellikle -ing almaz; geniş zamanda kalır.

Fiil	Doğru	Yanlış	Türkçe
like / love	I like this song.	I'm liking this song.	Bu şarkıyı seviyorum.
want	I want a coffee.	I'm wanting a coffee.	Bir kahve istiyorum.
know	I know her.	I'm knowing her.	Onu tanıyorum.
understand	I understand.	I'm understanding.	Anlıyorum.
need	We need help.	We're needing help.	Yardıma ihtiyacımız var.

Lucy loves menemen. — Lucy menemene bayılıyor.
Sorry, I don't understand. — Pardon, anlamıyorum.

💡 Bunları şimdilik bir liste olarak ezberleyin: like, love, hate, want, need, know, understand, believe, remember. Bir reklam sloganındaki I'm lovin' it bilinçli bir kural dışılıktır; örnek almayın.

⚠️ Türklerin tipik hatası: Türkçede “anlıyorum, istiyorum, biliyorum” hep “-iyor”la söylendiği için I'm understanding. ✗ I'm knowing. ✗ I'm wanting. ✗ demek. Doğrusu: I understand. ✓ I know. ✓ I want… ✓

Kelimeler

✍️ Alıştırmaları çöz ve testi geç

🕊️ Dilmaçım ile ücretsiz İngilizce öğren →