A2 · Ünite 10: İnsanları tarif etmek (Describing people)

look / look like / be like · ilgi cümlesi (who, which, that)

Metin: Who is Daniel?

Deniz İzmir'de bir yazılım şirketinde çalışıyor. Yarın İngiltere'den gelen yeni iş arkadaşı Daniel'ı havalimanında karşılayacak ama onu hiç görmedi. Daniel'la bir konferansta tanışan Ece'ye soruyor. Metinde [[What does he look like?]] ile [[What's he like?]] sorularına ve [[the man who…]], [[a backpack that…]] gibi yapılara dikkat edin.

Deniz: Ece, can I ask you something? I have to meet Daniel at the airport tomorrow, but I've never seen him.
Ece, sana bir şey sorabilir miyim? Yarın Daniel'ı havalimanında karşılamam gerekiyor ama onu hiç görmedim.

Ece: Daniel? Oh, he's the man who gave the talk at the conference in May.
Daniel mı? Haa, mayıstaki konferansta konuşma yapan adam o.

Deniz: That's right. So what does he look like?
Evet, o. Peki neye benziyor? (Dış görünüşü nasıl?)

Ece: He's tall and quite slim. He's got short curly hair and a beard.
Uzun boylu ve oldukça zayıf. Kısa kıvırcık saçları ve sakalı var.

Deniz: Is his hair dark?
Saçları koyu mu?

Ece: No, it's red. And he wears glasses with black frames.
Hayır, kızıl. Bir de siyah çerçeveli gözlük takıyor.

Deniz: How old is he, more or less?
Aşağı yukarı kaç yaşında?

Ece: He's in his thirties, I think. He looks a bit like that actor who plays the detective in "The Quiet Street".
Otuzlu yaşlarında sanırım. “Sessiz Sokak”ta dedektifi oynayan o oyuncuya biraz benziyor.

Deniz: Ha! I know the one you mean. And what's he like? Is he friendly?
Ha! Kimi kastettiğini biliyorum. Peki nasıl biri? (Karakteri nasıl?) Cana yakın mı?

Ece: Yes, he's really friendly and funny. He's the kind of person who talks to everyone.
Evet, çok cana yakın ve komik. Herkesle konuşan türden biri.

Deniz: Good. I was a bit worried. He sounds nice.
Güzel. Biraz endişeliydim. İyi birine benziyor. (Anlattıklarına göre hoş biri.)

Ece: Oh, and he usually carries a big green backpack that he takes everywhere.
Ha, bir de genellikle her yere götürdüğü büyük, yeşil bir sırt çantası taşıyor.

Deniz: That's useful. I'll also hold a sign which says "Welcome, Daniel!"
Bu işe yarar. Bir de üzerinde “Hoş geldin, Daniel!” yazan bir pankart tutacağım.

Ece: Great idea. He'll probably look tired after the flight, so take him for a coffee first.
Harika fikir. Uçuştan sonra muhtemelen yorgun görünecektir, o yüzden önce onu bir kahveye götür.

Deniz: Thanks, Ece. You're a star!
Sağ ol, Ece. Bir tanesin!

Dilbilgisi

look + sıfat: “… görünmek”

Türkçede “Yorgun görünüyor”, “Mutlu görünüyorsun” deriz. İngilizcede bunun karşılığı look fiili ve hemen ardından gelen bir sıfattır: She looks tired. Burada look “bakmak” değil, “görünmek” anlamındadır ve at almaz.

You look tired. Are you OK? — Yorgun görünüyorsun. İyi misin?
Daniel looks very young in this photo. — Daniel bu fotoğrafta çok genç görünüyor.
He'll probably look tired after the flight. — Uçuştan sonra muhtemelen yorgun görünecek.
That cake looks delicious! — O pasta nefis görünüyor!

💡 Aynı mantık duyular için de geçerlidir: sound + sıfat (kulağa … gelmek), smell (… kokmak), taste (… tadı vermek), feel (… hissetmek). Diyalogdaki He sounds nice. “(Anlattıklarına göre) iyi birine benziyor.” demektir; Deniz Daniel'ı görmedi, yalnızca onu duydu.

⚠️ Türklerin tipik hatası 1: looktan sonra zarf kullanmak. “Mutlu bir şekilde görünüyor” diye düşünülüp She looks happily. ✗ denir. Doğrusu: She looks happy. ✓ Görünmek fiilinden sonra sıfat gelir, -lyli zarf gelmez.

⚠️ Türklerin tipik hatası 2: sıfattan önce like eklemek: He looks like tired. ✗ → He looks tired. ✓ like yalnızca arkasından isim gelince kullanılır (bir sonraki konu).

look like + isim: “…e benzemek”

Birinin ya da bir şeyin başka birine/şeye benzediğini söylerken look like + isim kullanırız. Türkçede “babasına benziyor” dediğimiz yönelme eki İngilizcede yoktur; onun yerini like alır.

İngilizce	Arkasından	Türkçe
She looks happy.	sıfat	Mutlu görünüyor.
She looks like her mother.	isim	Annesine benziyor.
He looks like a film star.	isim	Film yıldızına benziyor.
It looks like a cat.	isim	Kediye benziyor.

You look like your father. — Babana benziyorsun.
He looks a bit like that actor. — O oyuncuya biraz benziyor.
Who do you look like? — Kime benziyorsun?

💡 Benzerliği yumuşatmak ya da güçlendirmek için: a bit like (biraz), a lot like (çok), exactly like (tıpatıp). Soru biçimi Who does she look like? — Kime benziyor?

⚠️ Türklerin tipik hatası: “benzemek” fiilini Türkçedeki gibi doğrudan kullanmaya çalışmak: He looks his father. ✗ He looks like to his father. ✗ He resembles to his father. ✗ Doğrusu: He looks like his father. ✓ (Resmî dilde He resembles his father. ✓ — edatsız!)

Üç karışan soru: look like? · be like? · like?

Türkçede “Nasıl biri?” sorusu hem dış görünüşü hem karakteri sorabilir. İngilizcede bunlar ayrı sorulardır. Üstelik içlerinde like geçen ama anlamı bambaşka olan bir üçüncü soru daha vardır.

Soru	Ne sorar?	Örnek cevap	Türkçe
What does he look like?	dış görünüş	He's tall and has red hair.	Neye benziyor? / Görünüşü nasıl?
What is he like?	karakter, kişilik	He's friendly and funny.	Nasıl biri? / Huyu nasıl?
What does he like?	sevdiği şeyler	He likes football and coffee.	Neleri sever?
How is he?	sağlık, hâl	He's fine, thanks.	Nasıl? / İyi mi?

What is he like? sorusunda like fiil değil, “gibi” anlamında bir edattır; fiil isdir. Bu yüzden does kullanılmaz. What does he like? sorusunda ise like “sevmek” fiilidir ve yardımcı fiil does gerekir.

What's your new boss like? — She's strict but fair. — Yeni patronun nasıl biri? — Sert ama adil.
What does your sister look like? — She's short and has long dark hair. — Kız kardeşin neye benziyor? — Kısa boylu, uzun koyu renk saçları var.
What was the hotel like? — It was clean and quiet. — Otel nasıldı? — Temiz ve sessizdi.

💡 be like yalnızca insanlar için değil, yerler ve deneyimler için de kullanılır: What's Izmir like? (İzmir nasıl bir yer?), What was the film like? (Film nasıldı?).

⚠️ Türklerin tipik hatası 1: karakteri sormak için How is he? demek. Bu soru “O nasıl, iyi mi?” anlamına gelir ve cevabı He's fine. olur. Karakter için: What's he like? ✓ Ayrıca What does he like? ile karıştırmak: cevabı “futbol sever” olur, “cana yakın” değil.

⚠️ Türklerin tipik hatası 2: What does he look? ✗ (like düşmüş) ya da How does he look like? ✗ (how ile like bir arada). Doğrusu: What does he look like? ✓ How does he look? ise “(Şu an) nasıl görünüyor, iyi görünüyor mu?” demektir.

Dış görünüşü anlatmak: be, have got, with

Boy, yapı ve yaş be ile; saç, göz, sakal gibi “sahip olunan” özellikler have (got) ile anlatılır. A1'de öğrendiğimiz have got burada çok işe yarar. Bir isimden sonra özellik eklemek için with (…lı, …li) kullanılır.

Yapı	Ne için?	Örnek	Türkçe
be + sıfat	boy, yapı, yaş, genel görünüş	He's tall and slim.	Uzun boylu ve zayıf.
be + in his/her …ties	yaklaşık yaş	She's in her twenties.	Yirmili yaşlarında.
have (got) + sıfat + isim	saç, göz, sakal	He's got short curly hair.	Kısa kıvırcık saçları var.
wear + isim	gözlük, kıyafet, takı	She wears glasses.	Gözlük takar.
isim + with + isim	özellik ekleme	a man with a beard	sakallı bir adam

Saçı anlatırken sıfatlar genellikle şu sırayla gelir: uzunluk → biçim → renk + hair. Örneğin long straight black hair (uzun, düz, siyah saç), short curly red hair (kısa, kıvırcık, kızıl saç).

She's got big brown eyes. — İri kahverengi gözleri var.
My uncle is bald and has a gray mustache. — Amcam kel ve kır bir bıyığı var.
Who's the woman with long wavy hair? — Uzun dalgalı saçlı kadın kim?

⚠️ Türklerin tipik hatası 1: hairi sayılabilir sanmak: He has a long hair. ✗ Her hairs are black. ✗ Başın üstündeki saçın tamamı sayılamaz ve tekildir: He has long hair. ✓ Her hair is black. ✓ (a hair tek bir saç teli demektir: There's a hair in my soup! — Çorbamda saç var!)

⚠️ Türklerin tipik hatası 2: yaşı have ile söylemek: He has 35 years. ✗ → He's 35. ✓ / He's in his thirties. ✓ Bir de “gözlük kullanmak” diye use glasses demek: doğal olanı wear glasses ✓.

İlgi cümlesi (1): who — kişiler için

Türkçede bir kişiyi tanımlarken açıklamayı ismin önüne koyarız ve fiile ek getiririz: “konuşma yapan adam”, “İzmir'de yaşayan kuzenim”. İngilizcede sıra tam tersidir: önce isim gelir, sonra who ve açıklayan cümle: the man who gave the talk.

İngilizce	Türkçe	Sıra
the man who gave the talk	konuşmayı yapan adam	isim + who + fiil…
a friend who lives in Izmir	İzmir'de yaşayan bir arkadaş	isim + who + fiil…
the actor who plays the detective	dedektifi oynayan oyuncu	isim + who + fiil…
people who talk to everyone	herkesle konuşan insanlar	isim + who + fiil…

He's the man who gave the talk at the conference. — O, konferansta konuşma yapan adam.
I have a cousin who works in London. — Londra'da çalışan bir kuzenim var.
She's the kind of person who never gets angry. — Asla sinirlenmeyen türden biri.

💡 Kişiler için who yerine that de kullanılabilir ve günlük konuşmada sık duyulur: the man that gave the talk ✓. Yine de kişilerde who daha yaygın ve daha güvenlidir.

⚠️ Türklerin tipik hatası 1: Türkçe sırayı korumak: the talk gave man ✗ ya da the who gave the talk man ✗. İngilizcede isim önde durur: the man who gave the talk ✓

⚠️ Türklerin tipik hatası 2: whodan sonra özneyi tekrar etmek: the man who he gave the talk ✗ → the man who gave the talk ✓ (who zaten he demektir.) Bir de kişiler için which kullanmak: my friend which lives in Izmir ✗ → my friend who lives in Izmir ✓

İlgi cümlesi (2): which / that — eşyalar ve hayvanlar

Eşya, hayvan ve yerler için which ya da that kullanılır. Konuşmada that daha sık duyulur. Türkçedeki “-an / -en” (özne) ve “-dığı / -diği” (nesne) eklerinin ikisi de İngilizcede aynı sözcüklerle karşılanır.

İngilizce	Türkçe	Ne tür?
a sign which says "Welcome!"	üzerinde “Hoş geldin!” yazan bir pankart	özne (-an/-en)
the bus that goes to the airport	havalimanına giden otobüs	özne (-an/-en)
a backpack that he takes everywhere	her yere götürdüğü bir çanta	nesne (-dığı/-diği)
the book (that) I bought yesterday	dün aldığım kitap	nesne (-dığı/-diği)

Nesne durumundaki ilgi cümlesinde (arkasından yeni bir özne geliyorsa: that he takes, that I bought) that / which / who düşürülebilir: the book I bought yesterday ✓. Özne durumundakinde düşürülemez: the bus goes to the airport tek başına tam bir cümle olur, “giden otobüs” anlamı kaybolur.

I'll hold a sign which says "Welcome, Daniel!" — Üzerinde “Hoş geldin, Daniel!” yazan bir pankart tutacağım.
This is the café that we always go to. — Burası hep gittiğimiz kafe.
Do you remember the dog that lived next door? — Yan evde yaşayan köpeği hatırlıyor musun?

⚠️ Türklerin tipik hatası 1: nesneyi tekrar etmek. Türkçede “aldığım kitap” derken “onu” demediğimiz hâlde İngilizcede the book which I bought it ✗ yazılır. which zaten “kitap”ın yerini tutar: the book which I bought ✓

⚠️ Türklerin tipik hatası 2: whatı ilgi zamiri sanmak: the bag what I bought ✗ the man what lives here ✗ Doğrusu: the bag that/which I bought ✓ the man who lives here ✓ (what “… olan şey” anlamında ayrı bir yapıdır: I know what you mean.)

Kelimeler

✍️ Alıştırmaları çöz ve testi geç

🕊️ Dilmaçım ile ücretsiz İngilizce öğren →