A1 · Ünite 1: Tanışma (Знакомство)

“Olmak” fiilinin yokluğu · şahıs zamirleri · soru tonlaması

Metin: В оте́ле

Anna ve eşi İvan Antalya'da bir otele geliyor. Resepsiyonda Mehmet onları karşılıyor.

А́нна: Здра́вствуйте! Меня́ зову́т А́нна. А как вас зову́т?
Merhaba! Benim adım Anna. Sizin adınız ne?

Мехме́т: Здра́вствуйте! Меня́ зову́т Мехме́т. О́чень прия́тно.
Merhaba! Benim adım Mehmet. Memnun oldum.

А́нна: Мне то́же. Вы ту́рок?
Ben de. Siz Türk müsünüz?

Мехме́т: Да, я ту́рок. Я из Анта́льи. А вы?
Evet, Türküm. Antalyalıyım. Ya siz?

А́нна: Я ру́сская. Я из Москвы́.
Ben Rusum. Moskovalıyım.

Мехме́т: Вы студе́нтка?
Öğrenci misiniz?

А́нна: Нет, я не студе́нтка. Я врач. Э́то мой муж, Ива́н. Он инжене́р.
Hayır, öğrenci değilim. Doktorum. Bu kocam İvan. O mühendis.

Ива́н: Приве́т! О́чень прия́тно.
Merhaba! Memnun oldum.

Мехме́т: Добро́ пожа́ловать!
Hoş geldiniz!

Dilbilgisi

Rusçada “olmak” yok

Türkçede “Ben öğrenciyim” deriz; şahıs eki fiilin yerini tutar. Rusçada şimdiki zamanda bu ek de, “olmak” fiili de kullanılmaz. Kelimeler yan yana dizilir, o kadar.

Я студе́нт. — Ben öğrenciyim.
Он врач. — O doktor.
Мы ту́рки. — Biz Türküz.

💡 Türkçe düşünüp ek aramayın: “Ben + öğrenci” demek yeterli. Bu, Rusçanın Türkçeden daha kolay olduğu nadir yerlerden biri.

Olumsuz cümlede fiilin yerine geçen kelimenin önüne не gelir. Türkçedeki “değil”in yerini tutar ama önde durur.

Я не студе́нт. — Ben öğrenci değilim.
Она́ не ру́сская. — O Rus değil.

Şahıs zamirleri

Türkçede tek bir “o” var. Rusçada ise kişinin ya da nesnenin cinsiyetine göre üç ayrı “o” kullanılır.

Rusça	Okunuş	Türkçe
я	ya	ben
ты	tı	sen (samimi)
он	on	o (erkek / eril)
она́	a-NA	o (kadın / dişil)
оно́	a-NO	o (cinsiyetsiz / nötr)
мы	mı	biz
вы	vı	siz (çoğul ve kibar)
они́	a-Nİ	onlar

💡 Вы tıpkı Türkçedeki “siz” gibi hem çoğul hem kibar hitaptır. Otelde misafire, iş yerinde yöneticiye her zaman вы deyin. Ты yalnızca arkadaş, çocuk ve aile içindir.

⚠️ я (ya) “ben” demektir, Türkçedeki “ya” bağlacıyla karışmasın. Ayrıca я cümle ortasında küçük harfle yazılır; İngilizcedeki “I” gibi büyük yazılmaz.

Soru sormak: yalnızca ses tonu

Türkçede “-mi” soru eki var. Rusçada evet/hayır sorusu için hiçbir şey eklenmez, kelime sırası da değişmez. Soruyu ses tonu yapar: sorulan kelimede ses belirgin biçimde yükselir.

Вы студе́нт. — Siz öğrencisiniz. (düz)
Вы студе́нт? — Siz öğrenci misiniz? (ses “студе́нт”te yükselir)

Karşı soruyu kısaca sormak için А вы? (“Ya siz?”) kullanılır. Diyalogda Mehmet de böyle sordu.

Bu: э́то

Э́то “bu” demektir ve birini ya da bir şeyi tanıtırken kullanılır. Cinsiyete göre değişmez.

Э́то мой муж. — Bu benim kocam.
Э́то Ива́н. — Bu İvan.

Milliyet ve meslekte erkek–kadın

Rusçada milliyet ve bazı meslek adları kişinin cinsiyetine göre değişir. Kadın biçimi çoğu zaman -ка ya da -ая ile biter.

Erkek	Kadın	Türkçe
ту́рок	турча́нка	Türk
ру́сский	ру́сская	Rus
студе́нт	студе́нтка	öğrenci
врач	врач	doktor (değişmez)
инжене́р	инжене́р	mühendis (değişmez)

💡 Kadınsanız kendinizi tanıtırken Я турча́нка, erkekseniz Я ту́рок deyin.

Nerelisin? Я из …

Memleketi söylemek için из (-den, -dan) kullanılır. изden sonra şehir adının sonu değişir; bunun kuralını ilerideki “ilgi hâli” ünitesinde öğreneceğiz. Şimdilik kalıp olarak ezberleyin.

Я из Анта́льи. — Antalyalıyım. (Анта'лья → из Анта'льи)
Я из Москвы́. — Moskovalıyım. (Москва' → из Москвы')
Я из Стамбу́ла. — İstanbulluyum. (Стамбу'л → из Стамбу'ла)

Kelimeler

✍️ Alıştırmaları çöz ve testi geç

🕊️ Dilmaçım ile ücretsiz Rusça öğren →